เมื่อคุณพ่อคุณแม่พาลูกมาปรึกษาเรื่องฟันซ้อนเก หรือฟันขึ้นไม่พอ สิ่งหนึ่งที่ หมอเฉพาะทางจัดฟันเด็ก มักจะแนะนำให้ใช้คือเครื่องมือที่เรียกว่า “Expander” หรือเครื่องมือขยายขากรรไกร
ผู้ปกครองหลายท่านเมื่อเห็นหน้าตาของเครื่องมือที่เป็นโลหะติดอยู่ที่เพดานปาก อาจจะเกิดความกังวลว่า “ลูกจะเจ็บไหม” หรือ “จำเป็นต้องใส่จริงๆ หรือเปล่า” บทความนี้จะพาไปทำความรู้จักกับเจ้าเครื่องมือชิ้นนี้ และไขข้อข้องใจว่าทำไมมันถึงเป็นกุญแจสำคัญที่ช่วยแก้ปัญหาโครงสร้างใบหน้าของเด็กได้อย่างมีประสิทธิภาพ
เครื่องมือขยายขากรรไกร (Palatal Expander) คืออะไร?
Expander คือเครื่องมือทางทันตกรรมจัดฟันชนิดติดแน่น หรือแบบถอดได้ (ขึ้นอยู่กับดุลยพินิจของแพทย์) ที่ถูกออกแบบมาเพื่อ “ขยายขนาดความกว้างของขากรรไกรบน”
หลักการทำงานคือ เครื่องมือจะส่งแรงดันเบาๆ อย่างต่อเนื่องไปที่กระดูกเพดานปาก เพื่อค่อยๆ แยกกระดูกขากรรไกรบนด้านซ้ายและขวาออกจากกัน (ซึ่งในวัยเด็ก กระดูกส่วนนี้ยังไม่เชื่อมติดกันสนิท) ผลลัพธ์ที่ได้คือเพดานปากจะกว้างขึ้น และรูปโค้งฟันขยายออกอย่างเป็นธรรมชาติ
3 สัญญาณที่บอกว่าลูกของคุณอาจจำเป็นต้องใช้ Expander
1. ฟันซ้อนเกรุนแรงจากการขาดพื้นที่ เมื่อขากรรไกรเล็กแคบเกินไป ฟันแท้ซี่ใหญ่ที่กำลังจะขึ้นมาจะไม่มีที่อยู่ ทำให้เกิดการเบียดซ้อนกัน การใช้ Expander จะช่วย “สร้างพื้นที่ใหม่” ให้ฟันแท้ขึ้นมาเรียงตัวสวยได้โดยไม่ต้องถอนฟันแท้ดีๆ ทิ้ง
2. ฟันสบไขว้ฟันหลัง (Posterior Crossbite) ปกติแล้วขากรรไกรบนควรจะครอบขากรรไกรล่างเหมือนฝาปิดกล่อง แต่ในเด็กที่มีขากรรไกรบนแคบ ฟันบนจะหุบเข้าไปอยู่ข้างในฟันล่าง หากปล่อยทิ้งไว้จะทำให้ขากรรไกรล่างเจริญเติบโตเบี้ยวเอียง ส่งผลให้หน้าเบี้ยวและคางเบี้ยวในอนาคต
3. เพดานปากสูงและแคบ (High Arched Palate) มักพบในเด็กที่ชอบหายใจทางปากหรือเป็นภูมิแพ้ ซึ่งส่งผลให้โพรงจมูกแคบ หายใจไม่สะดวก การขยายขากรรไกรบนจะช่วยให้ฐานจมูกกว้างขึ้น ทางเดินหายใจโล่งขึ้น และการหายใจดีขึ้นด้วย
ทำไมต้องทำตอนเด็ก? รอโตแล้วค่อยขยายได้ไหม?
นี่คือเหตุผลที่ หมอเฉพาะทางจัดฟันเด็ก ย้ำเสมอเรื่อง “ช่วงเวลาทอง” (Golden Period)
การขยายขากรรไกรจะได้ผลดีที่สุดในช่วงอายุประมาณ 7-13 ปี (ก่อนวัยรุ่นตอนปลาย) เพราะเป็นช่วงที่ “รอยต่อกระดูกกลางเพดานปาก” (Mid-palatal Suture) ยังไม่เชื่อมติดกันถาวร ทำให้สามารถขยายออกได้ง่าย เจ็บน้อย และได้ผลลัพธ์ที่โครงสร้างกระดูกจริงๆ
หากรอจนโตเป็นผู้ใหญ่ รอยต่อกระดูกนี้จะแข็งและเชื่อมกันสนิทแล้ว การจะขยายขากรรไกรในผู้ใหญ่จึงทำได้ยากมาก และมักจะต้องใช้วิธี “ผ่าตัดขากรรไกร” ร่วมด้วยเท่านั้น
Expander เจ็บไหม?
ในช่วง 2-3 วันแรกหลังจากใส่เครื่องมือหรือไขปรับเครื่องมือ เด็กๆ อาจรู้สึกตึงๆ บริเวณฟันกรามหรือดั้งจมูกบ้าง แต่อาการเหล่านี้จะหายไปได้เองอย่างรวดเร็ว ส่วนใหญ่เด็กจะปรับตัวกับการกลืนและการพูดได้ภายใน 1 สัปดาห์
สรุป: จำเป็นไหมสำหรับเด็กฟันซ้อน?
หากสาเหตุของฟันซ้อนเกเกิดจาก “โครงสร้างขากรรไกรแคบ” เครื่องมือ Expander ถือว่า “จำเป็นมาก” เพราะเป็นการแก้ปัญหาที่ต้นเหตุ ช่วยลดโอกาสการถอนฟัน และป้องกันการผ่าตัดขากรรไกรในอนาคต
ที่ Tiny Smile Dental เราให้ความสำคัญกับการประเมินโครงสร้างกระดูกอย่างละเอียดโดย หมอเฉพาะทางจัดฟันเด็ก เพื่อเลือกใช้เครื่องมือที่เหมาะสมที่สุดสำหรับเด็กแต่ละคน ไม่ว่าจะเป็น Expander แบบดั้งเดิม หรือเทคโนโลยีจัดฟันใส Invisalign First ที่สามารถขยายขากรรไกรไปพร้อมกับการเรียงฟันได้ในเครื่องมือเดียว
อย่ารอให้กระดูกแข็งจนแก้ยาก หากสงสัยว่าลูกมีปัญหาขากรรไกรแคบ เข้ามาปรึกษาเราเพื่อวางแผนการรักษาที่ถูกต้อง
ทันตแพทย์จัดฟันเฉพาะทาง Tiny Smile – ผู้เชี่ยวชาญด้านรอยยิ้มและความมั่นใจของลูกคุณ
แนะนำทันตแพทย์จัดฟันเฉพาะทาง ประจำคลินิก:
ทันตแพทย์จัดฟันเฉพาะทางของเรา ได้แก่ คุณหมอธัญญา บำรุงศักดิ์ ซึ่งเป็น ทันตแพทย์จัดฟันเฉพาะทางเด็ก ผู้เชี่ยวชาญที่มีประสบการณ์ จัดฟันกว่า 2000 ราย ทำงานร่วมกับ หมอฟันเด็ก คุณหมอจัดฟัน ใจดี มือเบา ให้บริการตรวจ ให้คำปรึกษา อธิบายขั้นตอนการจัดฟันเด็ก แจ้งค่าบริการให้กับคุณพ่อคุณแม่ที่พาน้องๆมาใช้บริการ เพื่อให้คุณพ่อคุณแม่ได้มีข้อมูลอย่างครบถ้วนสำหรับการตัดสินใจก่อนทำการรักษา ด้วยความมั่นใจในมาตรฐานเครื่องมือที่ทันสมัย ระบบปลอดเชื้อมาตรฐานโรงพยาบาล และอุ่นใจกับทีมทันตแพทย์จัดฟันเฉพาะทาง ที่คลินิกทันตกรรม Tiny Smile ของเราค่ะ
สนใจปรึกษาเรื่องสุขภาพฟันของลูก สามารถติดต่อเราได้ที่:
- โทร: 092-241-9936
- Line Official: @tinysmile
- เว็บไซต์: www.tinysmiledental.com
